Βλέπω, Βιώνω, Εκφράζομαι: Ένα Εργαστήριο για Εκφραστικές Ακουστικές Περιγραφές Δημιουργημένες από το Κοινό

Αυτό το πρακτικό εργαστήριο προσκαλεί τους συμμετέχοντες να εξερευνήσουν πώς η Ακουστική Περιγραφή μπορεί να ξεπεράσει την τυπική περιγραφή και να γίνει μια , ερμηνευτική και συλλογική πράξη. Χρησιμοποιώντας την έκφραση ως αφετηρία, το εργαστήριο θα καθοδηγήσει τους συμμετέχοντες μέσω ακρόασης, παρατήρησης, γραφής και ηχογράφησης σύντομων ακουστικών περιγραφών του Κεντρικού Έργου της Έκθεσης Embodiments. Οι ηχογραφήσεις θα χρησιμοποιηθούν στη συνέχεια για τη δημιουργία μιας ηχητικής εγκατάστασης και για τη μελέτη του αντίκτυπου του έργου, στοχεύοντας να αναδείξουν την πολυφωνική, υποκειμενική αλλά και ενωτική φύση της εμπειρίας της τέχνης. Το εργαστήριο απευθύνεται σε ένα μεικτό κοινό επισκεπτών, καλλιτεχνών, ερευνητών, εργαζομένων στον χώρο του πολιτισμού, ειδικών στην προσβασιμότητα και φοιτητών/φοιτητριών που ενδιαφέρονται για συμπεριληπτικές πολιτιστικές πρακτικές. Ακολουθεί το πνεύμα  του Embodiments στη νευροποικιλότητα, την πολυαισθητηριακή πρόσβαση, την αίσθηση του ανήκειν και τη συνεργατική φαντασία.

Στόχοι

Με την ολοκλήρωση του εργαστηρίου, οι συμμετέχοντες θα είναι σε θέση να:

·        Κατανοήσουν τη σχέση μεταξύ έκφρασης και ακουστικής περιγραφής ως μορφών μεσολάβησης μεταξύ οπτικής, λεκτικής, αισθητηριακής και συναισθηματικής εμπειρίας.

·        Αναγνωρίσουν τη διαφορά μεταξύ της απλής/τυπικής ακουστικής περιγραφής και των πιο εκφραστικών, ερμηνευτικών μορφών της που παράγονται από το κοινό.

·        Δημιουργήσουν σύντομες εκφραστικές ακουστικές περιγραφές για έργα τέχνης.

·        Αναστοχαστούν πώς η γλώσσα, ο ρυθμός, ο τόνος και η προοπτική διαμορφώνουν την πρόσβαση και τη συμπερίληψη.

·        Βιώσουν την ακουστική περιγραφή ως κοινή πολιτιστική πρακτική και όχι ως καθαρά τεχνική εργασία.

Δομή Εργαστηρίου

1. Εισαγωγή

To εργαστήριο ξεκινά με σύντομη εισαγωγή στην ακουστική περιγραφή, την έκφραση και την ιδέα της πρόσβασης ως πολιτιστικής πρακτικής. Οι συμμετέχοντες γνωρίζονται με το βασικό ερώτημα: Πώς μπορεί η περιγραφή να γίνει μορφή συμμετοχής, όχι μόνο εξήγησης;

2. Ακρόαση και Παρατήρηση

Οι συμμετέχοντες προσκαλούνται να επιβραδύνουν και να παρατηρήσουν το αντικείμενο. Ζητείται να προσέξουν όχι μόνο ορατές λεπτομέρειες, αλλά και ατμόσφαιρα, ρυθμό, υλικότητα, υπονοούμενη κίνηση, ένταση και συναισθηματικό τόνο. Αυτό το στάδιο βοηθά στην μετατόπιση της προσοχής από το «τι φαίνεται» στο «τι νιώθουμε τι συναίσθημα προκαλείται».

3. Ασκησή Γραφής Έκφρασης

Εργαζόμενοι ατομικά, οι συμμετέχοντες γράφουν ένα πρώτο σχέδιο σύντομης ακουστικής περιγραφής του κεντρικού έργου της έκθεσης χρησιμοποιώντας εκφραστικές προσεγγίσεις.

4. Ηχογράφηση Ακουστικών Περιγραφών

Εργαζόμενοι ατομικά, οι συμμετέχοντες ηχογραφούν τις ακουστικές περιγραφές τους χρησιμοποιώντας τις κινητές συσκευές τους και μοιράζονται τις ηχογραφήσεις τους ως δημιουργικό υλικό για ανταλλαγή εμπειριών και ιδεών.

5. Αναστοχασμός

Μπορεί να ακολουθήσει συζήτηση όπου οι συμμετέχοντες θα αναστοχαστούν την εμπειρία τους, μοιραζόμενοι τις σκέψεις και αλληλεπιδρώντας μεταξύ τους.

Διάρκεια: 3 ώρες

Συμμετέχοντες: Ο αριθμός των συμμετεχόντων είναι ανοιχτός ανάλογα με τους χωρικούς περιορισμούς

Η Βιλελμίνη Σωσώνη έχει διδακτορικό στη Μετάφραση και την Κειμενογλωσσολογία από το Πανεπιστήμιο του Surrey και είναι Αναπληρώτρια Καθηγήτρια στο Τμήμα Ξένων Γλωσσών, Μετάφρασης και Διερμηνείας του Ιονίου Πανεπιστημίου, όπου επίσης εκτελεί χρέη Αντιπροέδρου. Είναι Διευθύντρια του Ερευνητικού Εργαστηρίου Ειδικής Μετάφρασης και Τεχνολογιών Γλώσσας (ΕΜεΤεΓ) και μέλος της Επιτροπής Ισότητας και Καταπολέμησης των Διακρίσεων του Ιονίου Πανεπιστημίου. Διαθέτει επίσης εκτενή επαγγελματική εμπειρία, καθώς έχει εργαστεί ως επαγγελματίας μεταφράστρια, επιμελήτρια, δημιουργός περιεχομένου και πάροχος οπτικοακουστικών υπηρεσιών. Έχει συμμετάσχει σε ερευνητικά έργα και έχει δημοσιεύσει εκτενώς στους τομείς της Μετάφρασης Θεσμικών Κειμένων, της Μηχανικής Μετάφρασης και της Οπτικοακουστικής Μετάφρασης και της Προσβασιμότητας, συμπεριλαμβανομένης της Ακουστικής Περιγραφής και των Υποτίτλων για Κωφούς και

Βαρήκοους.

Η Μαρία Πετάση είναι μεταφράστρια, ερευνήτρια και μεταπτυχιακή φοιτήτρια στο Τμήμα Ξένων Γλωσσών, Μετάφρασης και Διερμηνείας του Ιονίου Πανεπιστημίου. Εξειδικεύεται στην οπτικοακουστική μετάφραση με έμφαση στις υπηρεσίες προσβασιμότητας, όπως η ακουστική

περιγραφή και ο υποτιτλισμός για κ/Κωφούς και βαρήκοους. Τα ερευνητικά της ενδιαφέροντα επικεντρώνονται στην προσβασιμότητα στην τέχνη και στη συμπεριληπτική γλώσσα στη μεταφραστική πρακτική. Ως απόφοιτος του Τμήματος Αγγλικής Γλώσσας και Φιλολογίας του Αριστοτέλειου Πανεπιστημίου, δραστηριοποιείται επαγγελματικά στη μετάφραση από και προς τα αγγλικά σε ένα ευρύ φάσμα γλωσσικού περιεχομένου, από λογοτεχνικά και ακαδημαϊκά κείμενα έως τεχνικό και προωθητικό υλικό.

Ο Εμμανουήλ Ροβίθης εργάζεται ως Εργαστηριακό Διδακτικό Προσωπικό στο Τμήμα Τεχνών Ήχου και Εικόνας του Ιονίου Πανεπιστημίου, διδάσκοντας μαθήματα που σχετίζονται με τη Διδακτική της Τέχνης, τη Μουσική Πληροφορική, την Τέχνη του Ήχου, και την Παιγνιοποίηση. Είναι κάτοχος Διδακτορικού στη Σύνθεση Ηλεκτρονικής Μουσικής και Μεταπτυχιακού στη Σύνθεση Μουσικής. Η έρευνά του επικεντρώνεται στα Ηχητικά Παιχνίδια, την Ακουστικώς Επαυξημένη Πραγματικότητα και την Παιγνιοποίηση. Ως μουσικοσυνθέτης και σχεδιαστής ήχου για θέατρο και κινηματογράφο, ο Δρ. Ροβίθης έχει συνεργαστεί με διακεκριμένους σκηνοθέτες και χορογράφους και η μουσική του έχει παρουσιαστεί παγκοσμίως. Έχει επίσης σχεδιάσει εκπαιδευτικό λογισμικό και εργαστήρια για λογαριασμό διαφόρων εκπαιδευτικών οργανισμών.

--

About the event

Seeing, Experiencing, Expressing: A Workshop on Audience-Created Ekphrastic Audio Description

This practical workshop invites participants to explore how Audio Description (AD) can move beyond standard description and become an embodied, interpretive, and collective act. Using ekphrasis as a starting point, the session will guide participants through listening, noticing, writing and recording short audio descriptions of the Embodiments Exhibition’s Centerpiece. Τhe recordings will consequently be used for creating a sound installation and for providing insight into the work’s impact, aiming to highlight the polyphonic, subjective, yet uniting nature of experiencing art. The workshop is intended for a mixed audience of visitors, artists, researchers, cultural workers, accessibility practitioners, and students interested in inclusive cultural practices. It aligns with Embodiments’ focus on neurodiversity, multisensory access, belonging, and collaborative imagination.

Objectives. 

By the end of the workshop, participants will be able to:

·       Understand the relation between ekphrasis and audio description as forms of mediation between visual, verbal, sensory, and affective experience.

·       Identify the difference between informative audio description and more expressive, interpretive, audience-generated forms.

·       Create short ekphrastic audio descriptions in response to artwork.

·       Reflect on how language, rhythm, tone, and perspective shape access and inclusion.

·       Experience audio description as a shared cultural practice rather than a purely technical task.

Workshop structure

1. Opening and framing

The session begins with a short introduction to audio description, ekphrasis, and the idea of access as a cultural practice rather than a fixed technical solution. Participants are introduced to the core question: How can description become a form of participation, not only explanation?

2. Listening and noticing

Participants are invited to slow down and observe the artifact. They are asked to notice not only visible details, but also atmosphere, rhythm, materiality, implied movement, tension, and emotional tone. This stage helps shift attention from “what is shown” to “what is being felt, evoked, or narrated”.

3. Ekphrastic writing exercise

Working individually, participants write a first draft of a short audio description of the exhibit using ekphrastic approaches.

4. Recording audio descriptions

Working individually, participants record their audio descriptions using their mobile devices and share their recordings as creative material for exchanging experiences and ideas.

5. Reflection

A discussion could follow where participants will reflect on their experience sharing their thoughts and interacting with each other

Duration: 3 hours

Participants: The number of participants is open, depending on spatial restrictions

Vilelmini Sosoni holds a PhD in Translation and Text Linguistics from the University of Surrey and is Associate Professor at the Department of Foreign Languages, Translation and Interpreting at the Ionian University where she also serves as Associate Head. She is the Director of the Research Laboratory for Specialised Translation and Language Technologies (STraLaT) and a member of the University’s Gender Equality and Anti-Discrimination Committee. She also has extensive professional experience having worked as a professional translator, editor, content creator and audiovisual services provider. She has participated in several EU-funded projects and has published extensively in the areas of the Translation of Institutional Texts, Machine Translation and Audiovisual Translation and Accessibility, including Audio Description and SDH.

Maria Petasi is a translator, researcher, and postgraduate student at the Department of Foreign Languages, Translation and Interpreting at Ionian University. She specializes in audiovisual translation with a focus on accessibility services, including audio description and subtitling for the d/Deaf and hard of hearing. Her research interests focus on accessibility in the arts and inclusive language in translation practice. As a graduate of the School of English at Aristotle University of Thessaloniki, she works professionally in translation from English to Greek and vice versa, across a wide range of content, from literary and academic texts to technical and promotional material.

Emmanouel Rovithis serves as Laboratory Teaching Personnel at the Department of Audiovisual Arts of the Ionian University, teaching courses related to Art Education, Music Programming, Sound Art, and Gamification. He holds a PhD in Electronic Music Composition and an MA in Music Composition. His research is focused on Audio Games, Audio Augmented Reality, and Gamification. As a music composer and sound designer for theater and cinema Dr. Rovithis has collaborated with prominent directors and choreographers and his music has been performed globally. As an instructional designer he has delivered educational software and workshops on behalf of various educational organizations.